Fata Morgana

Fata Morgana, ook wel bekend als de Verboden Stad, is een overdekte bootdarkride in het Anderrijk van attractiepark de Efteling. De attractie opende in 1986 voor het publiek ter gelegenheid van het 35-jarige jubileum van het park, na een ontwikkeltijd van meer dan vijf jaar. Het ontwerp is grotendeels van de hand van Ton van de Ven, met bijdragen van onder anderen Jan Verhoeven voor de route van de rit. Het hoofdthema van de darkride is gebaseerd op de sprookjes van Duizend-en-één-nacht en de cultuur van het oude Oosten, geïnspireerd op tekeningen die Anton Pieck ooit in Marokko maakte. Vanwege de omvangrijke decoraties en de vele effecten geldt Fata Morgana als een van de grootste darkrides in Europa, en gold het bij opening als de eerste moderne darkride van de Benelux.

Het kabelsysteem en de continue capaciteit

Wat deze attractie technisch bijzonder maakt, is het transportsysteem dat de Zwitserse fabrikant Intamin Amusement Rides heeft geleverd — hetzelfde type systeem als bij de Gondoletta. In tegenstelling tot de Gondoletta, die zo’n 40 boten en een parcours van ongeveer een kilometer heeft, telt Fata Morgana slechts veertien boten op een aanzienlijk korter kanaal van ongeveer 285 tot 290 meter. De boten zitten vast aan een staalkabel onder het wateroppervlak, die door een elektromotor continu wordt voortgetrokken. Hierdoor varen de boten met een constante snelheid van ongeveer 2 kilometer per uur door de scènes. Omdat de boten in het station langs een traag ronddraaiende schijf glijden, kunnen passagiers continu in- en uitstappen zonder dat de attractie stilvalt. Een volledige rit duurt net geen acht minuten.

De scènes en de geavanceerde animatronics

De boottocht voert de passagiers door een opeenvolging van gedetailleerde decors die het verhaal van een oosterse stad vertellen. De rit begint in een mysterieuze jungle en voert vervolgens door een armoedige sloppenwijk, een drukke marktplaats en een rijkversierde paleiszaal. Bovendien herbergt Fata Morgana meer dan 130 bewegende poppen (animatronics), waaronder buikdanseressen, marktlui en soldaten. Al deze figuren bewegen synchroon met een op maat gemaakte, oosterse soundtrack van de Nederlandse componist Ruud Bos.

Speciale effecten en de reusachtige djinn

Naast de animatronics bevat de attractie diverse mechanische effecten die de zintuigen van de bezoekers prikkelen. Zo varen de boten onder andere door een ruimte vol dichte mist, langs kantelende muren en onder een zware, dichtvallende stadspoort door. Het absolute hoogtepunt van de rit is de ontmoeting met een reusachtige djinn die de schatkamer bewaakt. Hoewel de attractie al sinds de jaren tachtig operationeel is, blijft het ritsysteem dankzij regelmatige updates en onderhoudstechnieken betrouwbaar werken. De rit eindigt ten slotte terug in de jungle, waarna de boten het instapstation weer bereiken.